POLITICO: რატკო მლადიჩის დაკრძალვამ სერბეთის ევროკავშირში გაწევრიანების ამბიციებსა და პოლიტიკურ რეალობას შორის არსებული უფსკრული გააჩინა
მსოფლიო
ფოტო: AFP via Getty Images
სერბეთის ევროკავშირში გაწევრიანების პერსპექტივა კიდევ უფრო დიდი კითხვის ნიშნის ქვეშ დადგა მას შემდეგ, რაც ბელგრადში სამხედრო მეთაურის, ომის დანაშაულებსა და სრებრენიცის გენოციდში მსჯავრდებული რატკო მლადიჩის დაკრძალვა გაიმართა. ინფორმაციას POLITICO ავრცელებს.
როგორც გამოცემა იუწყება, სერბეთის დედაქალაქში მლადიჩის დაკრძალვას ათასობით ადამიანი დაესწრო. ღონისძიებას ბრიუსელის მხრიდან მწვავე კრიტიკა მოჰყვა. ევროკავშირი ისედაც დაპირისპირებულია სერბეთთან ქვეყანაში დემოკრატიის უკუსვლის, პრესისა და სასამართლოს თავისუფლების შეზღუდვისა და უკრაინის წინააღმდეგ რუსეთის ომის გამო მოსკოვისთვის სანქციების დაწესებაზე უარისათვის.
„ომის დამნაშავეების ნებისმიერი განდიდება, გენოციდის უარყოფა და ისტორიის რევიზიონიზმი ეწინააღმდეგება ევროპის ფუნდამენტურ ღირებულებებს და ევროკავშირსა და ევროკავშირის კანდიდატი ქვეყნების სიაში მათი ადგილი არაა“, - განაცხადა ევროპის საგარეო ქმედებათა სამსახურის წარმომადგენელმა კრისტიან ვიგანდმა.
ევროკომისარმა გაფართოების საკითხებში მარტა კოსმა კი მიმდინარე კვირაში ბელგრადში დაგეგმილი ვიზიტი გააუქმა. მისი თქმით, ამის მიზეზი მლადიჩის „განდიდება“ გახდა.
სერბეთის მთავრობამ ოფიციალურად განაცხადა, რომ დაკრძალვის ორგანიზებაში მონაწილეობა არ მიუღია. მიუხედავად ამისა, მლადიჩი სამთავრობო თვითმფრინავით ჩამოასვენეს, ხოლო ცხედარს უკანასკნელ განსასვენებელამდე სერბეთის შეიარაღებული ძალების წარმომადგენლები მიაცილებდნენ.
სერბეთის მართლმადიდებელი ეკლესიის პატრიარქმა პორფირიმ, რომელიც სერბეთის პრეზიდენტის ალექსანდარ ვუჩიჩის ახლო მოკავშირეა, სულის მოსახსენებელი პანაშვიდი გადაიხადა. მლადიჩის კუბოს სერბეთის დროშა ჰქონდა გადაფარებული.
მლადიჩი, გენერალი, რომელიც ბოსნიასა და ხორვატიაში სამხედრო კამპანიებს ხელმძღვანელობდა, გენოციდში დამნაშავედ ცნეს 1995 წლის ივლისის დასაწყისში აღმოსავლეთ ბოსნიის ქალაქ სრებრენიცაში 8 000-ზე მეტი ადამიანის მკვლელობის გამო. ის აგვისტოს ბოლოს, 84 წლის ასაკში, ნიდერლანდებში, სქევენინგენის ციხეში გარდაიცვალა, სადაც სამუდამო პატიმრობას იხდიდა, - წერს გამოცემა.
ორშაბათს წმინდა ლუკას სახელობის ეკლესიაში გამართულ ცერემონიას სერბეთის ხელისუფლების მაღალი რანგის წარმომადგენლები ესწრებოდნენ, მათ შორის თავდაცვის მინისტრი ბრატისლავ გაშიჩი და იუსტიციის მინისტრი ნენად ვუიჩი. დაკრძალვაზე იმყოფებოდა პრეზიდენტის ვაჟი დანილო ვუჩიჩიც, ასევე რუსეთის ელჩი ალექსანდრ ბოცან-ხარჩენკო.
სერბეთის პრეზიდენტი ვუჩიჩი, რომელიც 2017 წლიდან ქვეყნის პრეზიდენტია და პოპულისტ ნაციონალისტად მიიჩნევა, დაკრძალვას არ დაესწრო. ის უზბეკეთის პრეზიდენტ შავკატ მირზიოევთან შესახვედრად გაემგზავრა და საჯარო განცხადებებში არც მლადიჩი და არც მისი დაკრძალვა არ უხსენებია.
როგორც POLITICO წერს, ვუჩიჩი ბრიუსელში ხშირად თავს პრაგმატულ ტექნოკრატად წარმოაჩენს, მაშინ, როცა სერბეთი ევროკავშირში გაწევრიანების პროცესს, რომელიც 2014 წელს დაიწყო, აგრძელებს. თუმცა კრიტიკოსები და უფლებადამცველი ორგანიზაციები მას ადანაშაულებენ იმაში, რომ ქვეყანაში ნაციონალიზმის გაღვივებას უშვებს და ზოგჯერ ხელს უწყობს კიდეც.
